Metodologia

1. Czym jest ten serwis

Ilenasport.pl pokazuje, ile pieniędzy polskie gminy wydają na sport, jaką część swoich budżetów na to przeznaczają i na co dokładnie idą te pieniądze, w tym ile trafia do organizacji sportowych. Dane obejmują siedem lat.

Serwis obejmuje 2479 gmin i miast na prawach powiatu. Wszystkie dane pochodzą z oficjalnych sprawozdań budżetowych składanych przez samorządy do Ministerstwa Finansów. Każda liczba w serwisie jest odtwarzalna z publicznie dostępnego pliku źródłowego.

1.1 Czego serwis nie mierzy

To jest równie ważne, co to, co mierzy. Cztery rzeczy pozostają poza zasięgiem tych danych:

Kto dokładnie dostał pieniądze. Sprawozdanie budżetowe Rb-28S nie zawiera żadnej informacji o odbiorcy dotacji. Wiadomo, że środki trafiły do podmiotu spoza sektora finansów publicznych, nie wiadomo do jakiego. Nie możemy więc powiedzieć, że dotację dostał konkretny klub, ani rozróżnić klubu sportowego od stowarzyszenia rekreacyjnego.

Wsparcie pozafinansowe. Udostępnienie hali klubowi za darmo, zwolnienie z opłat, użyczenie boiska - to realne wsparcie, którego w sprawozdaniu budżetowym nie ma, bo nie jest wydatkiem.

Dotacje ministerialne i rządowe. Program KLUB, Polski Ład, Sportowa Polska i inne programy centralne są poza zakresem. Serwis pokazuje wyłącznie to, co gmina rozdysponowała samodzielnie.

Sport finansowany poza działem 926. Sprawdziliśmy to systematycznie: w całej klasyfikacji budżetowej, obejmującej 944 kody rozdziałów, nie istnieje ani jeden rozdział poza działem 926, którego nazwa wskazuje na sport, kulturę fizyczną, rekreację lub aktywność ruchową. Nie ma też odrębnego rozdziału dla szkół mistrzostwa sportowego. Oznacza to, że dotacji sportowych zaksięgowanych w innych działach nie da się zidentyfikować na podstawie sprawozdań budżetowych.

2. Źródła danych

Nie korzystamy z żadnych innych źródeł. W szczególności nie zbieramy danych z BIP-ów gmin, nie używamy rejestrów klubów ani danych o dotacjach ministerialnych.

3. Zakres

3.1 Dwa zbiory jednostek

Serwis operuje na dwóch różnych zbiorach. Rozróżnienie jest istotne i było źródłem niespójności w wersji 1.0.

Zbiór prezentacyjny: 2479 jednostek. Każda gmina wiejska, miejsko-wiejska, miejska i miasto na prawach powiatu, obecne w Słowniku JST w dowolnym roku okna 2019-2025. Każda z nich ma własną stronę, wykresy i pełny zestaw wskaźników kontekstowych.

Uzasadnienie: użytkownik szukający gminy powstałej w 2025 roku musi ją znaleźć, a szukający gminy zniesionej musi zobaczyć, co się z nią stało. Serwis nie może mieć dziur.

Każda jednostka ma pole status_jednostki:

Zbiór rankingowy za rok Y: podzbiór powyższego. Jednostka wchodzi do rankingów za rok Y, gdy istnieje w tym roku i ma status danych “dane” albo “prawdziwe zero” (§5.6). Nie ma innych warunków: ranking za rok jest zestawieniem danych z tego roku.

Jednostka z brakiem sprawozdania za rok Y ma stronę i wykresy, ale nie ma pozycji w rankingach za ten rok. Zamiast pozycji wyświetlany jest powód.

3.2 Kogo serwis nie obejmuje

Powiatów, województw ani związków międzygminnych. Powód: budżet gminy i budżet powiatu to osobne budżety, a część środków przepływa między nimi. Zsumowanie ich liczyłoby te same pieniądze dwa razy.

Strony powiatów w serwisie prezentują sumę gmin leżących w powiecie, nie budżet powiatu. Jest to wyraźnie oznaczone przy każdym takim zestawieniu.

3.3 Lata

Lata budżetowe 2019-2025, siedem roczników, sprawozdania roczne (po IV kwartałach).

Sprawozdania za rok N publikowane są przez Ministerstwo Finansów w połowie roku N+1. Każda strona serwisu zawiera informację o roku, którego dotyczą dane, i o dacie ich publikacji przez MF.

3.4 Dział 926 “Kultura fizyczna”

Wszystkie wskaźniki liczone są w dziale 926. Struktura wydatków w 2024 roku:

Dwa ostatnie rozdziały występują rzadko: 92678 u 29 gmin w całym oknie (15,1 mln zł przez siedem lat), 92679 u jednej gminy w jednym roku (41 tys. zł). Nazwy wszystkich rozdziałów pochodzą ze słownika klasyfikacji budżetowej (API BeSTi@ Ministerstwa Finansów), kluczowanego parą kod i rok. Suma sześciu rozdziałów równa się wydatkom ogółem działu co do grosza dla każdej jednostki i roku.

3.5 Budżet gminy

Do policzenia, jaką część budżetu gmina przeznacza na sport, potrzebne są wydatki gminy ze wszystkich działów, nie tylko z 926.

B = suma R4, wszystkie działy klasyfikacji budżetowej, jednostka z punktu 3.1

Definicja: budżet gminy w tym serwisie to wydatki wykonane ogółem w danym roku. Nie dochody, bo pytamy, ile gmina wydała, a nie ile miała. Nie plan, z powodu opisanego w punkcie 3.6.

Uwaga, która musi towarzyszyć każdemu procentowi: jednorazowa duża inwestycja w innym dziale, na przykład budowa szkoły, powiększa mianownik i obniża udział sportu w tym roku, choć wydatki na sport się nie zmieniły. To jest prawda o budżecie, nie wada wskaźnika, i dlatego obok procentu zawsze stoi kwota w złotych i wykres siedmiu lat.

3.6 Wykonanie, nie plan

Wszystkie kwoty to wykonanie (kolumna R4 w plikach Rb-28S), czyli pieniądze faktycznie wydane. Plan (R1) to intencja zapisana w uchwale budżetowej i nie jest w serwisie prezentowany.

Uwaga techniczna: planu nie wolno agregować po paragrafach. Część jednostek planuje w grupach paragrafów, przez co suma planu po paragrafach jest zaniżona o ok. 3,3%. Wykonanie po paragrafach jest bezpieczne, bo na wierszach grupowych R4 wynosi zero we wszystkich rocznikach.

4. Definicje wskaźników

4.1 Trzy liczby główne

Serwis odpowiada na pytanie “ile gmina wydaje na sport” trzema liczbami, zawsze pokazywanymi razem:

Do tego każda z dwóch kwot na mieszkańca (W3_pc, B_pc).

Udział sportu w budżecie jest miarą, wokół której zbudowane są rankingi (§6). Jest ilorazem, więc nie zależy od wielkości gminy; jest intuicyjny, bo każdy rozumie “cztery procent budżetu”; i liczy wszystkie wydatki na sport, więc nie faworyzuje gmin dotujących organizacje wobec gmin utrzymujących własne obiekty. Nikt w Polsce tej liczby nie publikuje dla każdej gminy.

4.2 Na co idą pieniądze: cztery części

Wydatki na kulturę fizyczną dzielimy na cztery części, które sumują się do W3 co do grosza:

To jest inny podział niż rozdziały klasyfikacji budżetowej (punkt 3.4). Rozdziały są kategoriami księgowymi i nikt spoza urzędu ich nie rozumie. Cztery części rozumie każdy. Rozdziały pozostają dostępne jako szczegół.

Udziały każdej części w W3 liczy ETL i publikuje w danych; serwis ich nie liczy.

4.3 Dotacje dla organizacji sportowych

Jedyna liczba w serwisie, której nie ma nigdzie indziej, i jedyna, która wymagała osobnego śledztwa.

D = suma R4
    gdzie:
      DZIAL = '926'
      PAR ∈ {'236', '258', '263', '281', '282', '283'}
      jednostka spełnia kryteria z punktu 3.1

Nazwa pełna: dotacje bieżące przekazane przez gminę podmiotom spoza sektora finansów publicznych w dziale Kultura fizyczna.

Nazwa w interfejsie: dotacje dla organizacji sportowych, z odnośnikiem do definicji pełnej przy każdym wystąpieniu.

Paragrafy wchodzące do wskaźnika:

Filtr stosujemy po kolumnie PAR (3 znaki), nigdy po konkatenacji PAR‖PAR4. Powód techniczny opisany w punkcie 9.1.

Dlaczego cały dział, a nie sam rozdział 92605. Rozdział 92605 nazywa się “Zadania w zakresie kultury fizycznej” i wydawałby się naturalnym miejscem dla dotacji sportowych. Sprawdziliśmy jednak, że gminy księgują je również w innych rozdziałach działu 926, głównie w 92695 “Pozostała działalność”. Skala: 650 310 123,50 zł przez siedem lat, czyli 10,24% wszystkich dotacji, dotyczące 335-384 gmin rocznie.

Zawężenie wskaźnika do rozdziału 92605 dałoby 255 gmin z fałszywym zerem - gmin, które przekazują pieniądze organizacjom, ale zostałyby opisane jako “0 zł”. Najostrzejszy przypadek to Zielona Góra: 42 864 359,95 zł przekazane organizacjom, a przy zawężonej definicji karta miasta pokazywałaby zero.

Dowód, że chodzi o praktykę księgową, a nie o inny rodzaj wydatku: wewnątrz rozdziału 92695 gminy nieksięgujące dotacji w 92605 mają 26,64% kwoty w paragrafach dotacyjnych, a gminy księgujące w 92605 - zaledwie 1,81%. Czternastokrotna różnica.

4.4 Wskaźniki kontekstowe

Tożsamości obowiązujące dla każdej jednostki i roku: W5 + W6 + W8 = W3, D + W5_wlasne + W6 + W8 = W3, W3 ≤ B.

W8 obejmuje paragrafy 804 i 855. Zjawisko jest punktowe: 12 gmina-lat na 17 019, wyłącznie w rozdziale 92601.

4.5 Wykluczenia

Każde wykluczenie jest świadome i podane z kwotą.

5. Przetwarzanie danych

5.1 Klucz jednostki

klucz = WK + PK + GK + KODMSWIA

Sam kod TERYT (WK+PK+GK) nie jest unikalny w plikach Rb-28S - związki międzygminne dzielą go z gminami, co daje 125-158 kolizji rocznie. W 2023 r. Słupski Związek Powiatowo-Gminny doliczyłby gminie Słupsk 2,15 mln zł, zawyżając jej wydatki o 23,8%.

Nie używamy symbolu typu gminy (GT) w kluczu, bo 81 gmin zmieniło typ w latach 2019-2025, w tym 34 w samym 2024. Użycie GT rozerwałoby ich szeregi czasowe na dwa odrębne byty.

Kolejność operacji w ETL: najpierw filtr typu jednostki, potem agregacja po kluczu.

Po zastosowaniu filtru zakresu klucz jest unikalny: zero kolizji na 2479 jednostkach, zero jednostek z niepustym KODMSWIA.

5.2 Dwa kody TERYT dla miast na prawach powiatu

Ministerstwo Finansów nadaje miastom na prawach powiatu kod w formie WWPP000 (Warszawa: 1465000), a GUS w formie WWPP011 (1465011). Dotyczy to wszystkich 66 miast na prawach powiatu.

Mapa między nimi jest kompletna i wzajemnie jednoznaczna dla wszystkich 2479 jednostek. Przekierowania obsługują obie formy, więc użytkownik przychodzący z kodem znalezionym w GUS trafia na właściwą stronę.

5.3 Adresy stron

Slug budowany jest z sześciocyfrowego klucza WK+PK+GK, bez GT:

"NOWE MIASTO n. PILICĄ" → nowe-miasto-nad-pilica-140608
"m. st. Warszawa"       → warszawa-146500

Powód: GT jest jedyną częścią kodu TERYT, która zmienia się przy zmianie typu gminy. Adres strony nie może zależeć od wartości, która zmieniła się u 81 gmin w ciągu siedmiu lat i będzie się zmieniać dalej.

Reguła transliteracji jest deterministyczna i bezstanowa: małe litery, polskie znaki na ASCII, wszystko poza [a-z0-9] na myślnik, wielokrotne myślniki na jeden, myślnik i klucz na końcu.

Siedem nazw w Słowniku JST wymaga obsługi skrótów. Tablica rozwinięć jest zamknięta i zawiera dwa wpisy: n. na nad oraz m. st. do usunięcia.

Skrótu “Św.” nie rozwijamy, bo jest częścią nazwy urzędowej, a nie skrótem zapisu.

Trzy pary nazw dają identyczny ciąg ASCII i rozróżnia je wyłącznie klucz w slugu: Brojce i Brójce, Miedzna i Miedźna, Rogoźno i Rogóźno. Slugi pozostają unikalne dla wszystkich 2479 jednostek.

Wszystkie historyczne warianty identyfikatorów (kody siedmiocyfrowe sprzed zmiany typu, kody GUS, slugi sprzed zmiany nazwy) trafiają do mapy przekierowań. Zmiany nazwy w oknie: Słupsk na Redzikowo, Sitkówka-Nowiny na Nowiny.

5.4 Ludność

Mianownik wszystkich wskaźników “na mieszkańca” to ludność według miejsca zamieszkania, stan na 31 grudnia tego samego roku, GUS BDL zmienna 60641.

5.5 Urealnienie inflacją

Wszystkie kwoty w porównaniach wieloletnich i w punktacji są urealnione do cen 2025 roku, deflatorem zbudowanym ze wskaźnika CPI (GUS BDL, zmienna 217230).

Bez tego wykresy byłyby mylące. Dotacje dla organizacji wzrosły nominalnie o 41,21% w latach 2019-2025, ale realnie spadły o 5,00%. Publikowanie wartości nominalnych sugerowałoby wzrost, którego nie ma.

Na wykresach użytkownik może przełączyć się na wartości nominalne. Domyślnie widzi realne.

5.6 Cztery statusy danych

Każda para jednostka-rok ma jeden z czterech statusów. Rozróżnienie jest istotne, bo wszystkie cztery wyglądałyby na wykresie jak zero, a znaczą co innego.

W oknie 2019-2025 występuje: jeden przypadek braku sprawozdania (Boguszów-Gorce, 2019), 147 par jednostka-rok z prawdziwym zerem u 49 gmin, oraz dwie gminy powstałe w trakcie okna (Szczawa i Grabówka).

6. Rankingi

6.1 Grupy rówieśnicze

Rankingi tworzone są wewnątrz grupy jednostek podobnego typu, nigdy w skali całego kraju.

Miasta na prawach powiatu to 66 jednostek, ale odpowiadają za blisko 40% wydatków na kulturę fizyczną w kraju. Porównywanie ich z gminą liczącą dwa tysiące mieszkańców nie miałoby sensu.

Przynależność do grupy liczona jest osobno dla każdego roku, według typu jednostki w tym roku. W latach 2019-2025 typ zmieniło 81 gmin. Liczebności grup wyliczane są z danych dla każdego roku i publikowane w polska.json.

6.2 Trzy miary, bez punktów

Każda grupa ma za każdy rok trzy rankingi, po jednym na miarę:

Nie ma oceny punktowej, normalizacji, wag ani odznak. Pozycja w rankingu to miejsce w posortowanej liście, a liczba obok pozycji to liczba, po której posortowano. Czytelnik widzi dokładnie to, co decyduje o kolejności.

Udział sportu w budżecie jest kolejnością domyślną, bo jako jedyna z trzech miar nie zależy od wielkości gminy: zestawia gminę z jej własnym budżetem, a nie z liczbą mieszkańców czy sąsiadami. Ranking po kwocie ogółem pokazuje głównie największe gminy grupy; ranking na mieszkańca faworyzuje gminy małe i zamożne. Obie kolumny są obok, do posortowania jednym kliknięciem.

Wcześniejsze wersje metodologii (1.0-1.2) definiowały ocenę punktową w skali 0-100 z odznakami. Została usunięta. Powody w Załączniku B, pozycje 25-27.

6.3 Remisy

Jednostki o równej wartości miary są uszeregowane według kolejnej miary z tabeli w 6.2, potem alfabetycznie. Porządkowanie odbywa się na liczbach publikowanych, czyli zaokrąglonych tak, jak widać je na stronie: każda różnica kolejności ma pokrycie w widocznej liczbie.

6.4 Pozycje na karcie gminy

Karta gminy pokazuje pozycję we wszystkich trzech rankingach grupy za ostatni rok, z liczebnością grupy i z liczbą, po której ranking jest posortowany. Pokazuje też pozycje za lata wcześniejsze w rankingu domyślnym, bo wszystkie są odtwarzalne (§7).

6.5 Czego rankingi nie mówią

Ranking nie ocenia. Mówi, ile gmina wydała, względem swojego budżetu, względem mieszkańców i w złotych, wśród gmin tego samego typu. Nie mówi, czy wydała dobrze, czy sport w tej gminie jest dostępny, ani czy obiekty są używane. Nie widzi wsparcia pozafinansowego (§8). Gmina na dole rankingu nie jest gminą, która “zaniedbuje sport”: jest gminą, która w tym roku wydała na dział 926 mniej niż inne w swojej grupie, i nic ponad to nie wolno o niej napisać (§10).

7. Aktualizacja roczna

Serwis aktualizowany jest raz w roku, po opublikowaniu przez Ministerstwo Finansów sprawozdań za kolejny rok budżetowy. Sprawozdania za rok N ukazują się w połowie roku N+1.

Wszystkie liczby w serwisie pochodzą wprost ze sprawozdań i nie są przeliczane względem innych lat ani innych gmin, z jednym wyjątkiem: urealnienie inflacją (§5.5) używa deflatora, który przy dodaniu rocznika N+1 jest rozszerzany o jeden rok, a wartości wcześniejszych lat w cenach 2025 nie zmieniają się, bo rok bazowy jest stały.

Konsekwencje:

• po dodaniu rocznika N+1 każda karta dostaje jeden rok więcej; wartości wcześniejszych lat nie zmieniają się,
• rankingi za rok N+1 powstają z danych tego roku; rankingi za lata wcześniejsze pozostają dostępne pod /ranking/{grupa}/{rok} w niezmienionej postaci,
• zdanie “gmina awansowała o N pozycji” porównuje dwa rankingi, oba odtwarzalne z opublikowanych plików źródłowych,
• korekta sprawozdania opublikowana przez Ministerstwo Finansów wchodzi do danych przy najbliższej aktualizacji, z odnotowaniem w logu zmian; jeśli dotyczy roku już opublikowanego, ranking za ten rok jest przeliczony, a log podaje, co i o ile się zmieniło.

Rok bazowy cen (2025) podlega przeglądowi co pięć lat; zmiana jest wersjonowana.

8. Granice poznawcze danych

Sześć rzeczy, których z tych danych ustalić się nie da. Lista jest zamknięta i wynika z konstrukcji sprawozdania Rb-28S, nie z braku staranności analizy.

1. Kto jest odbiorcą dotacji. Sprawozdanie nie ma takiego wymiaru. Dotyczy 100% danych.
2. Czy dotacja z paragrafu 282 w rozdziale 92695 trafiła do klubu sportowego, czy do organizacji o luźniejszym związku ze sportem. Nie wiemy. To samo ograniczenie dotyczy rozdziału 92605.
3. Ile dotacji dla uczniowskich klubów sportowych jest w dziale 801. Nie ma rozdziału dla szkół mistrzostwa sportowego, a UKS-y i szkoły niepubliczne dzielą te same rozdziały i paragrafy. Rozdzielenie jest niemożliwe.
4. Skala wsparcia pozafinansowego. Nie występuje w sprawozdaniu.
5. Dlaczego gminy wybierają rozdział 92695 zamiast 92605. Rozporządzenie nie definiuje granicy między nimi w sposób rozstrzygający dla dotacji. Obie klasyfikacje mieszczą się w literze przepisu, więc nie kwalifikujemy różnicy jako błędu gmin.
6. Czy gmina, która nie dotuje organizacji, wspiera sport przez własny zakład budżetowy lub spółkę. To inna kategoria wydatku, poza zakresem wskaźnika z definicji.

9. Znane wady danych

Wszystkie wykryte wady są rejestrowane w publicznym logu jakości danych, dostępnym pod /dane. Żadnej nie naprawiamy przez uzupełnianie ani zgadywanie.

9.1 Puste PAR4 w roczniku 2022

W roczniku 2022 występuje 190 rekordów z wypełnioną kolumną PAR i pustą PAR4, w tym 61 w dziale 926, skupionych w Gdyni i gminie Góra. Konkatenacja PAR‖PAR4 daje dla nich trzyznakowy kod, przez co filtr oparty na czteroznakowym paragrafie po cichu je gubi.

Dlatego wszystkie filtry paragrafów stosujemy po kolumnie PAR. Rekordy z pustym PAR4 trafiają do logu jakości. Nie uzupełniamy brakującej cyfry.

9.2 Wartości ujemne w wykonaniu

W danych występuje 10 rekordów z ujemnym R4, łącznie −103 228,39 zł. To korekty księgowe. Nie usuwamy ich, bo są częścią oficjalnego sprawozdania.

9.3 Zmiany administracyjne

W oknie 2019-2025 powstały dwie nowe gminy, dwie zmieniły nazwę, 81 zmieniło typ. Klucz opisany w punkcie 5.1 jest odporny na zmianę typu. Wszystkie zmiany odnotowane są w logu i obsługiwane przez mapę przekierowań.

9.4 Recykling kodów klasyfikacji

Kody paragrafów bywają uchylane i nadawane ponownie z inną treścią. Dlatego słownik klasyfikacji kluczowany jest parą (kod, rok), nigdy samym kodem. Rozporządzenie z 2010 r. zostało uchylone w kwietniu 2026 r. i zastąpione nowym, co wymaga ponownej weryfikacji słownika przy dodawaniu rocznika 2026.

10. Zasady prezentacji

10.1 Zasada nadrzędna

Serwis stawia liczby obok nazw konkretnych gmin. Dlatego każde twierdzenie musi być prawdziwe w dosłownym brzmieniu, a nie tylko w intencji. Sformułowanie mocniejsze niż to, co dane udowadniają, jest błędem nawet wtedy, gdy liczba jest poprawna.

10.2 Co wolno napisać, a czego nie

Tekst standardowy przy gminie z zerem:

0 zł w dziale „Kultura fizyczna” W sprawozdaniach budżetowych tej gminy za lata 2019-2025 nie ma dotacji dla organizacji spoza sektora finansów publicznych. Nie znaczy to, że gmina nie wspiera sportu, może utrzymywać własne obiekty i udostępniać je nieodpłatnie. Sprawozdanie budżetowe nie zawiera informacji o odbiorcach dotacji.

Wersja skrócona do tabeli zbiorczej:

Brak wykazanych dotacji w dziale „Kultura fizyczna” (2019-2025).

10.3 Ton

Serwis nie publikuje list “najgorszych gmin” ani żadnych określeń wartościujących pozycje w dolnej części rankingu. Dolne pozycje pokazywane są samą liczbą.

Wyróżnienia dotyczą liderów, grup najszybciej rosnących i gmin powyżej średniej w swojej grupie.

10.4 Kontekst obowiązkowy na karcie gminy

Przy każdej gminie pokazujemy:

• rok danych i datę przetworzenia,
• odnośnik do pliku źródłowego rocznika,
• trzy liczby główne razem: wydatki na sport, budżet, udział (§4.1),
• cztery części wydatku (§4.2),
• dotacje dla organizacji jako osobną sekcję, nie schowaną,
• pozycje w trzech rankingach grupy z liczebnością,
• przy udziale w budżecie: kwotę w złotych obok, bo sam procent bez kwoty myli (§3.5),
• przy skoku wydatków przekraczającym próg: przypis o inwestycji ze środków zewnętrznych, z kwotą i rozdziałem.

Każda liczba ma przy sobie jednostkę, podstawę i jednozdaniowe objaśnienie, widoczne bez interakcji. Liczba pod nagłówkiem sekcji, ale bez własnej etykiety, jest błędem: czytelnik czyta liczbę, nie nagłówek.

10.5 Przypis o inwestycji ze środków zewnętrznych

Przypis pojawia się automatycznie, gdy spełnione są jednocześnie dwa warunki:

• udział D_ZEW w W3 danego roku wynosi co najmniej 25%,
• kwota D_ZEW wynosi co najmniej 250 000 zł.

Warunek kwotowy jest konieczny. Bez niego przypis pojawiłby się przy gminie, która wydała w całym dziale 926 łącznie 3450 zł, z czego 1800 zł ze środków zewnętrznych.

Przy tych progach przypis pojawia się w 521 przypadkach u 376 gmin, czyli w 3,05% wszystkich par gmina-rok. Mediana kwoty wynosi 705 288 zł. We wszystkich przypadkach udział części majątkowej w D_ZEW wynosi 100%, więc słowo “inwestycja” jest ścisłe.

Brzmienie:

Wzrost wydatków w {rok} wynika z inwestycji współfinansowanej ze środków zewnętrznych: {kwota} zł, {udział}% wydatków gminy na kulturę fizyczną w tym roku.

10.6 Kontekst dla gmin bez dotacji

Spośród 173 gmin, które przez siedem lat nie wykazały dotacji sportowych, 163 udziela dotacji organizacjom na inne cele - strażom pożarnym, kulturze, opiece społecznej. Ich mediana wynosi 27,40 zł na mieszkańca wobec 212,07 zł w pozostałych gminach.

To nie są gminy, które wybrały sport jako rzecz do wycięcia. To gminy rzadko sięgające po instrument dotacyjny w ogóle. Ta informacja jest pokazywana na karcie takiej gminy, bo zmienia sens liczby.

11. Procedura sprostowań

Gmina lub dowolny czytelnik może zgłosić zastrzeżenie do liczby w serwisie pod adresem publikowanym na stronie kontaktowej.

Postępowanie:

1. Sprawdzamy zgłoszoną wartość wobec pliku źródłowego Rb-28S.
2. Jeśli błąd jest po naszej stronie, poprawiamy w ciągu 7 dni i odnotowujemy w logu zmian.
3. Jeśli wartość zgadza się ze sprawozdaniem, a gmina uważa sprawozdanie za błędne, odsyłamy do procedury korekty sprawozdania w Ministerstwie Finansów. Po opublikowaniu korekty dane wchodzą do najbliższej aktualizacji rocznej.
4. Jeśli zastrzeżenie dotyczy metodologii, a nie liczby, publikujemy je wraz z naszą odpowiedzią.

Nie usuwamy danych na wniosek. Wszystkie prezentowane informacje pochodzą ze sprawozdań publicznych.

12. Log zmian danych

Pod adresem /dane publikujemy:

• pełny log jakości danych, z każdym rekordem problematycznym,
• historię korekt, z datą, zakresem i przyczyną,
• daty pobrania każdego pliku źródłowego wraz z sumą kontrolną SHA-256,
• rankingi za wszystkie lata, w niezmienionej postaci, pod /ranking/{rok}.

13. Otwarte dane

Wszystkie przetworzone dane są dostępne do pobrania:

• JSON dla każdej jednostki pod /dane/gmina/{klucz}.json,
• agregaty województw, powiatów i krajowy,
• pełny zbiór w CSV,
• kod ETL wraz ze skryptami kontrolnymi.

Dane źródłowe pochodzą z Ministerstwa Finansów, GUS i GUGiK i są udostępniane na zasadach określonych przez te instytucje.

Przetworzone zbiory udostępniamy na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 (CC BY 4.0). Wolno je kopiować, rozpowszechniać, przetwarzać i wykorzystywać komercyjnie, pod warunkiem podania źródła: ilenasport.pl. Licencja obejmuje karty jednostek, agregaty, oceny i pliki CSV. Nie obejmuje danych źródłowych instytucji publicznych, które mają własne zasady, ani kodu serwisu.

Adres do zgłoszeń z procedury sprostowań (punkt 11): hej@ilenasport.pl.

Poprzednie wersje dokumentu: archiwum metodologii.